Woeste Hoogten podcastreeks

In de podcastreeks van vijf afleveringen vertelt professor historische archeologie Wim De Clercq van de Universiteit Gent de geschiedenis van de cuesta Oedelem-Zomergem. De reis begint 50 miljoen jaar geleden en maakt tussenstops in de Romeinse tijd, de middeleeuwen en de vroegmoderne tijd. De ideale plekken om naar de afleveringen te luisteren bevinden zich in het landschap zelf.



gratis

prijs
Delen

Woeste Hoogten

De naam ‘Woeste Hoogten’ is een verwijzing naar de karakteristieke landschapsstructuur die het resultaat is van eeuwenlange groei en bloei vanmiddeleeuwse ontginningshoeven. We keren terug in de tijd en belichten de grotescharniermomenten in de ontginningsgeschiedenis. We staan stil bij de belangrijkste factoren diedeze evolutie hebben teweeggebracht.

©

In deze podcast verken je de cuesta Oedelem-Zomergem, een miljoenen jaren oude heuvelrug die het landschap tussen Eeklo, Aalter en Maldegem domineert. Keer op keer hebben mensen geprobeerd dit landschap in cultuur te brengen. Telkens bleek dat de ‘woeste hoogten’ zich niet laten temmen.

Wim De Clercq is professor historische archeologie aan de UGent, en kind van de streek. Samen met podcastmaker Wim Chielens fietst hij over de cuesta. In vijf afleveringen stoppen ze op evenveel plekken, waar ze stilstaan bij een kantelmoment in de geschiedenis - van de verre prehistorie tot nu.

 

In de eerste van vijf afleveringen hoor je wat een cuesta is en hoe de cuesta Oedelem-Zomergem is ontstaan.

Wim De Clercq en Wim Chielens beginnen hun fietstocht in het dal van de Wagenmakersbeek in Ursel. En het valt meteen op: dit is níét ‘le plat pays’. ’t Is het startsein voor een verhaal van schuivende aardplaten en prehistorische zeeën, van sedimenten en erosie, van zand en klei.

 

Op een van de hoogste punten van de cuesta staat de watertoren van Kleit (Maldegem). De kronkelende weg naar boven staat bij wielertoeristen bekend als de ‘Poggio van Kleit’: een klein beetje overdreven misschien, maar een kuitenbijter is het zeker.

De watertoren is de perfecte locatie voor de tweede aflevering van deze podcast. Daarin verneem je wanneer de eerste mensen naar deze streek zijn gekomen, wat ze hier hoopten te vinden, en welke sporen ze hebben achtergelaten.

 

Op het meest oostelijke punt van de cuesta ligt Zomergem-Boven. Hier keren we terug naar de Romeinse tijd, toen deze streek voor het eerst op grote schaal werd ontbost. De klei op de heuvels werd afgegraven om potten en dakpannen te maken. En het werd hier ook drukker: archeologen hebben heel wat sporen van bewoning teruggevonden.

Maar het landschap nam revanche. De schrale bodem raakte uitgeput, en de mensen verlieten de cuesta weer.

 

Nooit is de cuesta zo snel en zo ingrijpend van uitzicht veranderd als in de middeleeuwen. Steden als Gent en Brugge barstten uit hun voegen. Om te voorkomen dat tienduizenden stedelingen honger zouden lijden, werd deze streek omgeturnd tot landbouwgebied.

Dat gebeurde vanuit grote ontginningshoeves – zoals de Papinglohoeve in Kleit (Maldegem), waar Wim De Clercq en Wim Chielens in deze vierde aflevering naartoe fietsen. Maar de pogingen waren tot mislukken gedoemd…

 

Voor de vijfde en laatste aflevering van deze podcast trekken Wim De Clercq en Wim Chielens naar het Drongengoedbos, het grootste bos van Oost- en West-Vlaanderen. Ze fietsen er over kaarsrechte dreven die herinneren aan een ondernemende abt, die hier in de 18e eeuw met bosbouw begon. De namen van de dreven herinneren aan de tijd dat je hier de torens van Maldegem en Brugge zag liggen.

Ook later zijn mensen hun stempel op het landschap blijven drukken: met bossen en akkers, wegen en kanalen, zelfs met vliegvelden. Maar de woeste hoogten zijn gebleven.